HISTORISCHE VERENIGING

CARSPEL ODEREN

 

PERSBERICHT             Exloo, januari 2010

 

 

EEN WANDELING DOOR DE PREHISTORIE VAN DRENTHE

 

Op dinsdag 19 januari houdt amateur-archeoloog Gerke Holtrop uit Borger voor de leden van de Historische Vereniging Carspel Oderen en andere belangstellenden een lezing met dia’s met de titel Een wandeling door de prehistorie van Drenthe. 

Gerke Holtrop is een verzamelaar van prehistorische artefacten en fossielen met een bijzondere interesse voor barnsteen. Aan gevonden barnsteen in Drenthe besteedt hij bijzonder aandacht.

De bijeenkomst is in CR De Boshof, Boshof 1/3 in Odoorn en begint om 20.00 uur.

 

250.000 jaar geschiedenis

De lezing start zo’n 250.000 jaar geleden en via de voorlaatste ijstijd neemt Holtrop de aanwezigen mee naar de Neanderthaler. Via de laatste ijstijd ontmoeten we de jagersculturen en daarna de boeren met hun hunebedden. Vervolgens komen we in de brons- en ijzertijd. De lezing eindigt rond het begin van de jaartelling. De lezing wordt verlevendigd met dia’s over de vele vondsten in Drenthe.

 

Eigen vondsten laten zien!

Er bestaat de gelegenheid eigen archeologische vondsten mee te nemen. De heer Holtrop kan meer vertellen over de ouderdom en de historische waarde ervan.
 


HISTORISCHE VERENIGING

CARSPEL ODEREN

 

PERSBERICHT             Exloo, februari 2010

  

MAX DOUWES ‘OP WEG’ NAAR KLIJNDIJK

 

Op initiatief  van de Historische vereniging Carspel Oderen komt in Klijndijk bij de kolk van de Zietak een bronzen borstbeeld van de Drentse schrijver Max Douwes (1923-1998). Dankzij bijdragen van de gemeente Borger-Odoorn, Rabobank Klenckeland, de HV Carspel Oderen, de stichting Poppen, RTV Drenthe, de families Zomer en Hofstra uit Odoorn, Dorpsbelang Klijndijk en particuliere bijdragen kon aan kunstenares Lia Krol uit Erichem (Gelderland) opdracht worden gegeven om een bronzen borstbeeld van Max Douwes te maken. Inmiddels meldt de kunstenares: ‘De kop staat er en de karaktertrekken van Max beginnen al door te schemeren.’ Lia Krol kan bogen op een groot aantal exposities en heeft opdrachten uitgevoerd voor ministeries, gemeenten, omroepen en particulieren.

 

Recent is een delegatie van Carspel Oderen op bezoek geweest bij de kunstenares, samen met de weduwe Bep Douwes (85) en haar kinderen Lenhart en Annewien. De bedoeling is dat het beeld op de geboortedag van Douwes, 22 mei, onthuld kan worden. Motto: Douwes weer terug in Klijndijk.

Max Douwes is geboren in Klijndijk en is een schrijver die niet alleen in Drenthe veel heeft betekend, maar ook als televisiemaker landelijk zijn sporen heeft verdiend. In 2008 is een speciaal nummer van Spitwa(a)rk, het tijdschrift van de Historische Vereniging Carspel Oderen, aan de schrijver en regisseur gewijd. Dit themanummer is geschreven om een zo volledig mogelijk inzicht te geven in zijn leven en zijn werk. Dat tijdschrift is nog steeds verkrijgbaar.

 

Mans Tierelier

Max Douwes kwam als student in Groningen, eind jaren veertig in contact met het Drentstalige radiowerk. Hij werd medewerker van de RON (later RONO) en verruilde later Groningen voor Hilversum, waar hij ging werken voor de NCRV. Ook vanuit zijn nieuwe woonplaats werkte hij nog jaren mee aan de Drentstalige programma's.

Deze geboren Klijndijker kluisterde jarenlang duizenden luisteraars in het Noorden met zijn serie Mans Tierelier löp met zien dweellocht deur Drenthe aan de regionale radio. Een journalist schreef eens dat de hoorspelserie zo populair was dat op de avond van de uitzending de straten in de Noorden ‘ontvolkt’ waren!  In die verhalen kwaamne types voor als Old Domnee, Klein Rieksie en Aoorend van de Roege Bulten Max Douwes heeft met zijn werk in de loop der jaren een buitengewoon belangrijke bijdrage geleverd aan de groei van de publieke belangstelling voor de regionale omroep in Drenthe, maar ook daarbuiten.

Naast de Mans Tierelierverhalen vertaalde hij ook in opdracht van de RONO het Nieuwe Testament in het Drents. Gedurende een vijftal jaren besteedde hij zo ongeveer al zijn vrije tijd aan deze megaklus. Een belangrijk deel ervan werd van 1966 tot 1970 uitgezonden. In 2007 verscheen bij Het Drentse Boek Het Neie Testament in een hertaoling van Max Douwes. Jennie Lambers-Niers en Frits Rosenbaum zetten het werk van Max Douwes over  in de nieuwste Drentse spelling.

  

Stiefbeen en zoon

Bij de NCRV was Douwes onder meer regisseur van populaire tv-series als Stiefbeen en Zoon en De scheepsjongens van Bontekoe.

In 1964 werd Max Douwes de Televizierring al toegekend - hij nam die echter niet in ontvangst - en in 1975 ontving hij de Culturele prijs van Drenthe.


HISTORISCHE VERENIGING

CARSPEL ODEREN

 

PERSBERICHT              Exloo maart 2010

 

LEZING: HUIZEN VAN STAND IN DRENTHE

 

Op woensdag 17 maart houdt Jan Bos, werkzaam bij het Drents Archief, voor de leden van de Historische Vereniging Carspel Oderen en andere belangstellenden een lezing met dia’s met de titel Huizen van Stand in Drenthe Hij is eindredacteur en auteur van het boek Huizen van Stand, Geschiedenis van de Drentse havezaten en herenhuizen en maakt in deze lezing duidelijk wat een havezate in Drenthe precies was en ook wat het niét was.

De bijeenkomst is in Het Wapen van Exloo, Hoofdstraat 8 en begint om 20.00 uur.

 

Wat is een havezate?
Er zijn maar weinig mensen die precies weten wat een havezate is. Was dat een herenhuis? Maar wat is dat precies? In makelaarsadvertenties is tegenwoordig bijna elk huis een herenhuis. En bovendien zijn er in het verleden kleine keuterboerderijtjes geweest die, en met recht, havezate zijn geweest. Andersom zijn er grote herenhuizen in Drenthe, zoals Overcinge in Havelte en Overcingel in Assen, die nooit havezate zijn geweest!

 

De huizen en hun bewoners

Het grootste gedeelte van de lezing wordt besteed aan de huizen zelf en hun bewoners. Zo passeert aan de hand van dia’s een groot aantal nog bestaande en al lang verdwenen havezaten en herenhuizen de revue. Want vele huizen zijn in de loop der eeuwen afgebroken, vaak doordat het sloopmateriaal meer waard was, dan het huis in tact. Denk aan de Oldenhave ofwel het Huis te Ruinen, de havezaten Ansen en Rheebruggen en de grootste Drentse havezate Batinge in Dwingelo. Gelukkig hebben we vooral dankzij de tekenaar Cornelis Pronk, die in 1732 door Drenthe reisde, vaak nog wel tekeningen van deze huizen.

 

De Ridderschap

Het is dus ingewikkelder dan je zou denken en het heeft alles te maken met de Ridderschap (de adel) van Drenthe die in de 17e en 18e eeuw samen met de Eigenerfden (de boeren) de Landschap Drenthe bestuurden. Om te bepalen wie lid mocht zijn van de Ridderschap, stelden zij een lijst met achttien havezaten in Drenthe vast en meer mochten er niet komen. En iedereen die van adel was en zo’n huis bezat kon lid worden van de Ridderschap en dus deel uitmaken van deze voorloper van provinciale staten. Toch zijn er in de loop van de twee eeuwen wel 28 havezaten geweest. Hoe kan dat dan?

 

Illustere bewoners
De verhalen worden verteld over al deze huizen en over hun vaak illustere bewoners. De grootste concentraties havezaten en herenhuizen zijn overigens te vinden in Zuidwest Drenthe en Noord Drenthe. Dat komt doordat de adel die deze huizen bewoonde voor het overgrote deel niet uit Drenthe afkomstig was, maar uit Overijssel en Gelderland enerzijds en Groningen anderzijds.


HISTORISCHE VERENIGING

CARSPEL ODEREN

 

PERSBERICHT             Exloo, maart 2010

 

BEELD MAX DOUWES NAGENOEG GEREED

 

Op initiatief  van de Historische vereniging Carspel Oderen komt in Klijndijk bij de kolk van de Zietak een bronzen borstbeeld van de Drentse schrijver Max Douwes (1923-1998). Zaterdag 13 maart hebben Bep Douwes (85) en haar kinderen Lenhart en Annewien samen met een delegatie van de HV Carspel Oderen voor het eerst gekeken naar het ontwerp van Max Douwes. De delegatie werd ontvangen in het atelier van Lia krol in Erichem en was verrast over het ontwerp en de vorderingen.

Door echtgenoot Bep Douwes en de beide kinderen zijn nog een paar kleine aanwijzingen gegeven. Verwacht wordt dat het beeld over twee weken, wanneer de delegatie het ontwerp nog eens zal beoordelen, zover is dat het naar de bronsgieterij kan. De bedoeling is dat het beeld op de geboortedag van Douwes, 22 mei, onthuld wordt. Motto: Douwes weer terug in Klijndijk.

 

Bijdragen

Dankzij bijdragen van de gemeente Borger-Odoorn, Rabobank Klenckeland, de HV Carspel Oderen, de stichting Poppen, RTV Drenthe, de families Zomers en Hofstra uit Odoorn, Dorpsbelang Klijndijk en particuliere bijdragen kon aan kunstenares Lia Krol opdracht worden gegeven om een bronzen borstbeeld van Max Douwes te maken.

 

Max Douwes uit Klijndijk.

Max Douwes is een schrijver, die niet alleen voor Drenthe veel heeft betekend, maar ook als televisiemaker landelijk zijn sporen heeft verdiend. Deze geboren Klijndijker kluisterde jarenlang duizenden luisteraars in het Noorden met zijn serie Mans Tierelier löp met zien dweellocht deur Drenthe aan de regionale radio. Naast de Mans Tierelierverhalen vertaalde hij ook in opdracht van de RONO het Nieuwe Testament in het Drents.

Bij de NCRV was Douwes onder meer regisseur van populaire tv-series als Stiefbeen en Zoon en De scheepsjongens van Bontekoe.

In 1964 werd Max Douwes de Televizierring  toegekend - hij nam die echter niet in ontvangst - en in 1975 ontving hij de Culturele prijs van Drenthe.

 

Spitwa(a)rknummer

In 2008 is een speciaal nummer van Spitwa(a)rk, het tijdschrift van de Historische Vereniging Carspel Oderen, aan de schrijver en regisseur gewijd. Dit themanummer is geschreven om een zo volledig mogelijk inzicht te geven in zijn leven en zijn werk. Dat tijdschrift is nog steeds verkrijgbaar.

 


HISTORISCHE VERENIGING

CARSPEL ODEREN

 

PERSBERICHT              Exloo, april 2010



MAX DOUWES IN KLEI KLAAR EN KOMT OP 21 MEI NAAR KLIJNDIJK

 

Het borstbeeld van Max Douwes is klaar om in brons te worden gegoten. Max Douwes (Klijndijk 22 mei 1923.  † Hilversum, 23 maart 1998) komt een dag voor zijn geboortedag, in het brons, terug in Klijndijk. Voorafgaand aan de onthulling komen de genodigden samen in buffetrestaurant Thijs en Aafke.

 

Belangrijke bijdrage voor Drentse taal en regionale omroep

Douwes kreeg in Drenthe grote bekendheid als de geestelijk vader van verhalenverteller Mans Tierelier. Hij bedacht onvergetelijke personages als Ol’ Domnee, Aorend van de Roege Bulten, Klein Rieksie en Jans Druppien. Max Douwes heeft met zijn werk in de loop der jaren een buitengewoon belangrijke bijdrage geleverd aan de belangstelling voor de Drentse taal en de regionale omroep van Drenthe.

Douwes werd ook bekend als NCRV-regisseur van Swiebertje, Stiefbeen en Zoon en De Scheepsjongens van Bontekoe.

In 1965 voltooide hij de hertaling van het Nieuwe Testament in het Drents. Na het Matteüs- evangelie in 1988, verscheen in 2004 het hele Neie Testament bij Het Drentse Boek.

Naast zijn radio en tv-werk verzorgde Douwes wekelijks in diverse kranten damrubrieken, waarin hij de lezers damproblemen voorschotelde. Hij genoot op dit terrein landelijk aanzien. Damproblematiek was zijn grootste hobby. In 1992 werd hij benoemd tot Maître International Problémiste honoris causa. Daarom worden rondom de sokkel een aantal zwart en witte egels gelegd, die symbolisch en deel van een dambord voorstellen

 

Steun voor initiatief HV Carspel Oderen

Het initiatief voor het maken van dit borstbeeld komt van de Historische Vereniging Carspel Oderen. Bij dit project wordt nauw samengewerkt met Dorpsbelang Klijndijk

Dorpsbelang kleedt de omgeving van de Zietak dit jaar aan met een bank, vlonder en een infobord. Van hier starten straks ook drie wandelingen (zgn. ‘ommetjes’).

Dankzij bijdragen van de gemeente Borger-Odoorn, Rabobank Klenckeland, de HV Carspel Oderen, de stichting Poppen, RTV Drenthe, de families Zomers en Hofstra uit Odoorn, Dorpsbelang Klijndijk en particuliere bijdragen kon aan kunstenares Lia Krol uit Erichem (Gelderland) opdracht worden gegeven om een bronzen borstbeeld van Max Douwes te maken.


HISTORISCHE VERENIGING

CARSPEL ODEREN

 

PERSBERICHT             Exloo, mei 2010

 

DE CIRKEL IS ROND: MAX DOUWES IS TERUG IN KLIJNDIJK

 

Op vrijdag 21 mei, een dag voor zijn 87e geboortedag, is in Klijndijk bij de kolk van de Zietak een bronzen borstbeeld van de Drentse schrijver Max Douwes ( 1923-1998) onthuld. Het beeld is op initiatief van de Historische Vereniging Carspel Oderen gerealiseerd en is gemaakt door kunstenares Lia Krol uit Erichem.

Max Douwes heeft met zijn werk een buitengewoon belangrijke bijdrage geleverd aan de belangstelling voor de Drentse taal en de regionale omroep van Drenthe. Deze geboren Klijndijker kluisterde jarenlang duizenden luisteraars in het Noorden met zijn serie Mans Tierelier löp met zien dweellocht deur Drenthe aan de regionale radio.

Max Douwes heeft niet alleen voor Drenthe veel betekend, maar ook als televisiemaker  bij de NCRV heeft hij zijn sporen verdiend.

Bij de NCRV was hij onder meer regisseur van populaire tv-series als Stiefbeen en Zoon, Swiebertje en De scheepsjongens van Bontekoe.

De sokkel met het borstbeeld wordt omgeven door een aantal zwarte en witte tegels, die zijn betekenis voor de damproblematiek symboliseert. Naast zijn radio en tv-werk verzorgde Douwes namelijk wekelijks in diverse kranten damrubrieken, waarin hij de lezers damproblemen voorschotelde. Hij genoot op dit terrein landelijk aanzien. Damproblematiek was zijn grootste hobby.

De onthulling gebeurde door wethouder Jacob Bruintjes van de gemeente Borger-Odoorn, directeur Durk Mous van de Rabobank Borger-Klenckeland en Roelof Hoving, voorzitter van Carspel Oderen, op teken van mevrouw Bep Douwes.

Na de onthulling droeg Bep Douwes het op Drenthe betrekking hebbende deel van het archief van haar man symbolisch over aan het Drents Archief.

 

Bijeenkomst in buffetrestaurant Thijs en Aafke

Voorafgaand aan de onthulling van dit borstbeeld was er voor genodigden een korte en gevarieerde bijeenkomst in buffetrestaurant Thijs en Aafke in Klijndijk. Eigenaar Wim Wouda van Thijs en Aafke sponsorde deze bijeenkomst.

Carspel Oderen heeft steeds nauw samengewerkt met Dorpsbelang Klijndijk.

Harm Dijkstra, van het Sleener duo Harm en Roelof, bracht een speciaal gecomponeerd lied met de titel Mans Tierelier over Douwes ten gehore.

Jan Veenstra, bekend Drentse schrijver en bewonderaar van Max Douwes, ging in op de literaire betekenis van Douwes voor Drenthe in zijn bijdrage ‘Ziedaor en zodoende’. Frits Rosenbaum, vertelde voorafgaand aan de onthulling in een bijzondere Mans Tierelierbijdrage, ‘Geleide democratie’, hoe Klein Rieksie en Ol’ Domnee er voor hebben gezorgd dat het beeld van Max Douwes in Klijndijk is gekomen.

Dankzij financiële bijdragen van de gemeente Borger-Odoorn, Rabobank Borger-Klenckeland, de HV Carspel Oderen, de stichting Poppen, RTV Drenthe, de families Zomers en Hofstra uit Odoorn, Dorpsbelang Klijndijk en van particulieren is Max Douwes terug in Klijndijk.  

 

Geschiedenis levend houden

De Historische Vereniging Carspel Oderen en haar blad Spitwa(a)rk hebben als doel de lokale geschiedenis levend houden en spitten in de historie van de voormalige gemeente Odoorn en hierover te publiceren.

Op 12 december 2008 presenteerden Carspel Oderen een Spitwa(a)rknummer over de Drentse schrijver Max Douwes. Met dat themanummer hoopte de redactie Max Douwes weer een beetje terug naar Drenthe te brengen.

Toen is reeds aangegeven dat de HV Carspel Oderen zich wilde inzetten om Douwes, in het brons, terug te laten keren in zijn geboorteplaats Klijndijk. Ongeveer anderhalf jaar later is het zover: de cirkel is rond! Max Douwes is terug in Klijndijk en een deel van zijn archief gaat naar Drenthe.

 

De straten in de Noorden waren ‘ontvolkt’

De Klijndijker Max Douwes kwam als student in Groningen, eind jaren veertig in contact met het Drentstalige radiowerk. Hij werd medewerker van de RON (later RONO) en verruilde later Groningen voor Hilversum, waar hij ging werken voor de NCRV. Ook vanuit zijn nieuwe woonplaats werkte hij nog jaren mee aan de Drentstalige programma's.

Een journalist schreef eens dat de hoorspelserie Mans Tierelier löp met zien dweellocht deur Drenthe zo populair was dat op de avond van de uitzending de straten in de Noorden ‘ontvolkt’ waren!  

In 1964 werd Max Douwes de Televizierring al toegekend - hij nam die echter niet in ontvangst - en in 1975 ontving hij de Culturele prijs van Drenthe.

Naast de Mans Tierelier-verhalen vertaalde hij ook in opdracht van de RONO het Nieuwe Testament in het Drents. Gedurende een vijftal jaren besteedde hij zo ongeveer al zijn vrije tijd aan deze megaklus. Een belangrijk deel ervan werd van 1966 tot 1970 uitgezonden. In 2007 verscheen bij Het Drentse Boek Het Neie Testament in een hertaoling van Max Douwes. Jennie Lambers-Niers en Frits Rosenbaum zetten het werk van Max Douwes over  in de nieuwste Drentse spelling.

 

Spitwa(a)rknummer

Het speciale nummer van Spitwa(a)rk, het tijdschrift van de Historische Vereniging Carspel Oderen is geschreven om een zo volledig mogelijk inzicht te geven in zijn leven en zijn werk en is nog steeds verkrijgbaar.
 


 HISTORISCHE VERENIGING

CARSPEL ODEREN

 

PERSBERICHT              Exloo, mei 2010

  

DE CIRKEL IS ROND: MAX DOUWES IS TERUG IN KLIJNDIJK

 

Op vrijdag 21 mei, een dag voor zijn 87e geboortedag, wordt in Klijndijk bij de kolk van de Zietak rond 11.45 uur een bronzen borstbeeld van de Drentse schrijver Max Douwes ( 1923-1998) onthuld. Het beeld is op initiatief van de Historische Vereniging Carspel Oderen gerealiseerd en is gemaakt door kunstenares Lia Krol uit Erichem.

Max Douwes heeft met zijn werk een buitengewoon belangrijke bijdrage geleverd aan de belangstelling voor de Drentse taal en de regionale omroep van Drenthe. Deze geboren Klijndijker kluisterde jarenlang duizenden luisteraars in het Noorden met zijn serie Mans Tierelier löp met zien dweellocht deur Drenthe aan de regionale radio.

Max Douwes heeft niet alleen voor Drenthe veel betekend, maar ook als televisiemaker  bij de NCRV heeft hij zijn sporen verdiend.

Bij de NCRV was hij onder meer regisseur van populaire tv-series als Stiefbeen en Zoon, Swiebertje en De scheepsjongens van Bontekoe.

De sokkel met het borstbeeld wordt omgeven door een aantal zwarte en witte tegels, die zijn betekenis voor de damproblematiek symboliseert. Naast zijn radio en tv-werk verzorgde Douwes namelijk wekelijks in diverse kranten damrubrieken, waarin hij de lezers damproblemen voorschotelde. Hij genoot op dit terrein landelijk aanzien. Damproblematiek was zijn grootste hobby.

De onthulling gebeurt door wethouder Jacob Bruintjes van de gemeente Borger-Odoorn, directeur Durk Mous van de Rabobank Borger-Klenckeland en Roelof Hoving, voorzitter van Carspel Oderen, op teken van mevrouw Bep Douwes.

Na de onthulling draagt Bep Douwes het op Drenthe betrekking hebbende deel van het archief van haar man symbolisch over aan het Drents Archief.

 

Bijeenkomst in buffetrestaurant Thijs en Aafke

Voorafgaand aan de onthulling van dit borstbeeld is er voor genodigden een korte en gevarieerde bijeenkomst in buffetrestaurant Thijs en Aafke in Klijndijk. Eigenaar Wim Wouda van Thijs en Aafke sponsort deze bijeenkomst.

Carspel Oderen heeft steeds nauw samengewerkt met Dorpsbelang Klijndijk.

Harm Dijkstra, van het Sleener duo Harm en Roelof, brengt een speciaal gecomponeerd lied met de titel Mans Tierelier over Douwes ten gehore.

Jan Veenstra, bekend Drentse schrijver en bewonderaar van Max Douwes, gaat in op de literaire betekenis van Douwes voor Drenthe in zijn bijdrage ‘Ziedaor en zodoende’. Frits Rosenbaum, vertelt voorafgaand aan de onthulling in een bijzondere Mans Tierelierbijdrage, ‘Geleide democratie’, hoe Klein Rieksie en Ol’ Domnee er voor hebben gezorgd dat het beeld van Max Douwes in Klijndijk is gekomen.

Dankzij financiële bijdragen van de gemeente Borger-Odoorn, Rabobank Borger-Klenckeland, de HV Carspel Oderen, de stichting Poppen, RTV Drenthe, de families Zomers en Hofstra uit Odoorn, Dorpsbelang Klijndijk en van particulieren is Max Douwes terug in Klijndijk.  

 

Geschiedenis levend houden

De Historische Vereniging Carspel Oderen en haar blad Spitwa(a)rk hebben als doel de lokale geschiedenis levend houden en spitten in de historie van de voormalige gemeente Odoorn en hierover te publiceren.

Op 12 december 2008 presenteerden Carspel Oderen een Spitwa(a)rknummer over de Drentse schrijver Max Douwes. Met dat themanummer hoopte de redactie Max Douwes weer een beetje terug naar Drenthe te brengen.

Toen is reeds aangegeven dat de HV Carspel Oderen zich wilde inzetten om Douwes, in het brons, terug te laten keren in zijn geboorteplaats Klijndijk. Ongeveer anderhalf jaar later is het zover: de cirkel is rond! Max Douwes is terug in Klijndijk en een deel van zijn archief gaat naar Drenthe.

 

De straten in de Noorden waren ‘ontvolkt’

De Klijndijker Max Douwes kwam als student in Groningen, eind jaren veertig in contact met het Drentstalige radiowerk. Hij werd medewerker van de RON (later RONO) en verruilde later Groningen voor Hilversum, waar hij ging werken voor de NCRV. Ook vanuit zijn nieuwe woonplaats werkte hij nog jaren mee aan de Drentstalige programma's.

Een journalist schreef eens dat de hoorspelserie Mans Tierelier löp met zien dweellocht deur Drenthe zo populair was dat op de avond van de uitzending de straten in de Noorden ‘ontvolkt’ waren!  

In 1964 werd Max Douwes de Televizierring al toegekend - hij nam die echter niet in ontvangst - en in 1975 ontving hij de Culturele prijs van Drenthe.

Naast de Mans Tierelier-verhalen vertaalde hij ook in opdracht van de RONO het Nieuwe Testament in het Drents. Gedurende een vijftal jaren besteedde hij zo ongeveer al zijn vrije tijd aan deze megaklus. Een belangrijk deel ervan werd van 1966 tot 1970 uitgezonden. In 2007 verscheen bij Het Drentse Boek Het Neie Testament in een hertaoling van Max Douwes. Jennie Lambers-Niers en Frits Rosenbaum zetten het werk van Max Douwes over  in de nieuwste Drentse spelling.

 

Spitwa(a)rknummer

Het speciale nummer van Spitwa(a)rk, het tijdschrift van de Historische Vereniging Carspel Oderen is geschreven om een zo volledig mogelijk inzicht te geven in zijn leven en zijn werk en is nog steeds verkrijgbaar.

 


HISTORISCHE VERENIGING

CARSPEL ODEREN

 

PERSBERICHT             Exloo september 2010

 

LEZING: INTERNERINGSKAMP SELLINGERBEETSE

 

Op dinsdag 12 oktober houdt Jaap Spanninga uit Ter Apel voor de leden van de Historische Vereniging Carspel Oderen en andere belangstellenden een lezing over Kamp De Beetse, herinneringen aan een week- en interneringskamp in Westerwolde. Een indrukwekkend verhaal over de periode 1935-1948. De bijeenkomst is in Het Dorpshuis, Hoofdstraat 54 in Valthe en begint om 20.00 uur.

 

Ooit stonden 16 barakken aan de Zevenmeersveenweg, nabij Sellingen. Deze barakken vormden Kamp De Beetse. Oorspronkelijk werd het kamp in 1935 gebouwd als werkverschaffingkamp, waar werklozen uit alle delen van Nederland tegen een karig loon met de schop de woeste gronden in Oost-Groningen moesten ontginnen. In en na de 2e Wereldoorlog heeft het kamp nog andere bewoners gehad en is daarmee uniek in Nederland.

 

Joden en Arbeitseinsatz

In januari 1942 arriveerden 500 joodse mannen uit Amsterdam in De Beetse. Zij moesten als landarbeider werken, maar bezaten nog een redelijke mate van vrijheid en werden vrij correct behandeld. Op 2 oktober werd het kamp door Duitse militairen omsingeld en gingen alle bewoners te voet naar het station in Stadskanaal. Van daaruit werden ze vervoerd naar Westerbork en daarna naar Auschwitz. In 1944 kreeg het kamp nieuwe bewoners. Mannen in de leeftijd variërend van 17 tot 40 jaar, die waren opgepakt in het kader van de Arbeidseinsatz, werden te werk gesteld bij boeren in de omgeving. Toen deze werkzaamheden in december 1944 klaar waren, gingen velen van hen als dwangarbeider naar Duitsland.

 

NSB-ers en SS-ers

Toen in september 1944 Zuid-Nederland was bevrijd, brak er paniek uit bij de NSB-ers (Dolle Dinsdag). Velen vluchtten met hun gezinnen naar Duitsland. Een groot aantal NSB-ers belandde in Lüneburg. Op bevel van Anton Mussert keerden de 'Lüneburgers' terug naar Nederland. Omdat de bevolking deze groep nu niet met open armen ontving, werden honderden vrouwen en kinderen in het kamp De Beetse ondergebracht.

Na de 2e Wereldoorlog werd het kamp op 1 augustus 1945 ingericht als Bewarings- en Interneringskamp Sellingerbeetse. Honderden voormalige NSB-ers en SS-ers werden er opgesloten. Het kamp was inmiddels voorzien van prikkeldraad en wachttorens. De gevangenen moesten de boeren in Westerwolde helpen.

 

Op 15 februari 1948 werd het kamp gesloten. De barakken werden afgebroken en verkocht; op één na. Nog slechts één barak, erg verpauperd, herinnert aan de geschiedenis die nog niet ze lang geleden is.

 


HISTORISCHE VERENIGING

CARSPEL ODEREN

 

PERSBERICHT              Exloo, november 2010

 

VERHALEN OVER HET LEVEN EN UIT HET WERK VAN MAX DOUWES

 

Op donderdag 25 november houdt Frits Rosenbaum uit Exloo voor de leden van de Historische Vereniging Carspel Oderen en andere belangstellenden een lezing over Max Douwes met de titel verhalen over het leven en uit het werk van Max Douwes

Valt er nog iets te zeggen over Douwes na een speciaal Spitwa(a)rknummer in 2008 en de verhalen rond de onthulling van het borstbeeld in Klijndijk? Rosenbaum belicht nog een groot aantal niet bekende aspecten. De bijeenkomst is in diner-café Bussemaker,  Zuiderhoofdstraat 1, in Exloo en begint om 20.00 uur.

 

Frits Rosenbaum gaat in op de tijd hij in Klijndijk woonde, maar ook over zijn tijd in Groningen. Ook vertelt hij over het ontstaan van de Drentse Schrieverskring en Douwes humoristisch reactie bij de oprichting.

We horen waar Mans Tierelier vandaan kwam en hoe het begon met dat dweellocht dwalen, maar ook over de humor bij het hertalen van het Nieuwe Testament, over de Culturele Prijs van Drenthe en we horen enkele saillante details waarom de uitgave van het Nieuwe Testament indertijd niet doorging. Zijn pionierswerk voor het Drents bij de RON(O) wordt belicht en er is een Mans Tierelierverhaal te horen. Ook over de invloed die Douwes heeft (gehad) op Drentse schrijvers, dichters en dominees vertelt Rosenbaum. Aan het eind beluisteren we wat Klein Rieksie, groot van geest en ruim van hart, aan Frits Rosenbaum toevertrouwde toen ze elkaar kortgeleden in Exloo tegenkwamen.

De lezing wordt gehouden in het Nederland. Alleen citaten van Douwes zijn in de taal van Klijndijk en MansTierelier en kameraden spreken die avond ook hun eigen taal.

 

Wie was Max Douwes

Max Douwes (Marcus Taco) werd geboren op 22 mei 1923 ‘op de Zietak’ in Klijndijk. Hij kwam eind jaren veertig in contact met het Drentstalige radiowerk. Hij werd medewerker van de RONO en verruilde later Groningen voor Hilversum, waar hij ging werken voor de NCRV.

Ook van daaruit werkte hij nog jaren mee aan Drentstalige programma's. Hij werd vooral beroemd door de verhalen, die hij schreef onder het pseudoniem Mans Tierelier.

Bij de NCRV was hij onder meer regisseur tv-series als Stiefbeen en Zoon, Swiebertje. Hij overleed in Hilversum op 23 maart 1998.