Een greep uit spitwa(a)rk nr.1

Maart 2021

Verhalen over de Tweede Wereldoorlog en paasvuur

 In Spitwa(a)rk een drietal bijzondere artikelen over de vijf oorlogsjaren. Geert Komduur vertelt over de periode in Exloo. Ekke Bosch, Frits Bodewitz, Geert Kloppenburg, Tinie Boezeman-de Jong en Klaas Tuin delen hun herinneringen en anekdotes over belevenissen in Valthermond in deze verschrikkelijke tijd.

Op de voorplaat zien we een aandoenlijke foto uit 1938 met twee joodse kinderen: Telsiena en Jozefien Lezer uit Valthermond, samen met dienstmeisje Beide kinderen en hun ouders werden door de Duitsers vermoord.

Harm Tiesing vertelt ons over het paasvuurgebruik uit het begin van de vorige eeuw. De rubriek Middenpagina laat ons een groepje kinderen uit Exloo zien dat Palmpasen viert met haantje op een stokje.
In Herkent u het nog? wordt gezocht naar namen van personen die in 1954 aanwezig waren bij de eerste steenlegging van het Groene Kruisgebouw in 2e Exloërmond.
In Uit de krant gaat het ook over 2e Exloërmond; een mooie foto over het werken in het veen. Jan Wierenga zijn column Rondblik heeft de intrigerende titel Een ‘windvlaag des doods’ en gaat over de coronapandemie en de Spaansche griep. In dit nummer staat een aantal zeer bijzonder foto’s, waaronder van de Poolse bevrijders en een onderdoken joods jongetje in Valthermond.

Ekke Bosch vertelt over de oorlog

Wim Oosting sprak met Ekke Bosch. Bosch was bij het uitbreken van de oorlog vijf jaar. Hij vertelt over de bruggen, die werden opgeblazen en over neergehaalde vliegtuigen, die ze daarna opzochten. Ook over de bevrijding door de Polen en die met hun tanks in het veen vast kwamen te zitten vertelt hij.

Exloo inde Tweede Wereldoorlog

Komduur zijn artikel  neemt ons mee naar het  begin van de oorlog, het verzet en wat zijn vader beleefde bij het vervoer van munitie van Emmen naar Odoorn. Ook schrijft hij over februari 1945. wanneer de spoorlijn bij Exloo wordt gebombardeerd en over de nacht dat in hun boerderij Duitsers overnachtten. Ook de bevrijding van Exloo en de NSB-boerderijen komen aan de orde.

 

Oorlogsherinneringen uit Valthermond

Dit artikel is vier jaar geleden opgetekend door Jan Ottens en Marian Servaas, maar de vertellers zijn allemaal nog in leven. Frits Bodewitz is nu 103 jaar, Tinie Boezeman-de Jonge nu 96 jaar, Geert Kloppenburg 88 jaar en Klaas Tuin is 84 jaar. Achtereenvolgens herinneringen over smokkelpraktijken, verdrinkingen, dokter Boeke, beschietingen, spertijd, NSB’ers en bevrijding.Klaas Tuin vertelt over zijn vader Roelof Tuin, die in het verzet zat. Hij werd een tijd na het in brand steken van het gemeentehuis in Exloo opgepakt en vermoord door de Duitsers.

 

 

 

Het paasvuur

Paasvuren zijn van alle tijden en een groot aantal gebruiken zijn gebleven, maar toch zijn er verschillen met onze tijd. Vroeger werd bijvoorbeeld bij het paasvuur, aldus Tiesing, veel gezongen.

Het tijdschrift wordt, indien gewenst, op verzoek toegezonden. Het blad is verkrijgbaar bij Warenhuis Geerts in Exloo en boekhandel Boelens (Emmermeer). Als de bibliotheken in Odoorn en Valthermond en het Vervenershuus in Valthermond weer open zijn ze ook daar verkrijgbaar.

 

Het tijdschrift wordt, indien gewenst, op verzoek toegezonden. Het blad is verkrijgbaar bij Warenhuis Geerts in Exloo, bibliotheek en het Vervenershuus in Valthermond, de bibliotheek Odoorn en boekhandel Boelens (Emmermeer).

 

ODEREN VERANDERT

Exloo

Het oude gemeentehuis

Jan Wierenga's column

De boekenkast bij Jan buigt door, niet veel maar genoeg om de kast het uiterlijk te verschaffen van een vermoeid pakhuis vol kennis en informatie; een bijna niet meer te dragen last voor een meubelstuk, dat ook al wat op leeftijd begint te raken.

Jan Wierenga’s column Rondblik heeft deze keer als titel Een ‘windvlaag des doods’ en gaat over de coronapandemie en de Spaansche griep.